| Naam (taal-varianten) | ||||||||||||||||||||||||||||
| Traditioneel | 中國 | |||||||||||||||||||||||||||
| Vereenvoudigd | 中国 | |||||||||||||||||||||||||||
| Hanyu pinyin | Zhōngguó | |||||||||||||||||||||||||||
| Wade-Giles | Chung1kuo² | |||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||
China is een van de grootste landen ter wereld, met een zeer lange geschiedenis. Sinds de Chinese Burgeroorlog bestaat China uit twee verschillende republieken. De Volksrepubliek China omvat het vasteland van China. De Republiek China is de voortzetting van de republiek die voor de Chinese Burgeroorlog een groot deel van het Chinese vasteland besloeg, maar nu nog slechts bestaat uit het eiland Taiwan en enkele kleinere eilanden. In 1950 werd Tibet door de Volksrepubliek China geannexeerd en in 1997 en 1999 werden respectievelijk de voormalige Britse kolonie Hongkong en de voormalige Portugese kolonie Macau als speciale bestuurlijke regio bij de Volksrepubliek China gevoegd.
Hieronder volgt een kort overzicht waar de benaming China voor kan staan met doorverwijzingen en wat uitleg:
Inhoud |
bewerk Geschiedenis
 Hoofdartikel: Geschiedenis van China |
China is een van de vroegste centra van beschaving en wordt vrij vroeg in de wereldgeschiedenis een groot verenigd land met een geavanceerde cultuur op het vlak van kunst en wetenschap.
Er zijn aparte artikelen over verschillende periodes in de Chinese geschiedenis:
- de Volksrepubliek China (1949-heden);
- Kwomintang-China tussen 1928 en 1949, wordt China ook wel aangeduid als Nationalistisch China of Kwomintang-China;
- Republiek China (1911-1928)
- de Republiek China (1912-heden), sinds 1949 voortgezet op Taiwan;
- het Chinees keizerrijk (221 v.Chr.-1912);
- de Chinese oudheid;
- prehistorisch China: Prehistorie in China;
bewerk Geografie
China kan zowel op politiek-historische als op fysisch-geografische gronden worden ingedeeld in een aantal verschillende gebieden. Het 'traditionele China' beslaat grofweg het Zuidoosten en midden van het vasteland van China en is de bakermat van de Chinese cultuur. Fysisch geografisch zijn hierbinnen drie belangrijke gebieden te onderscheiden:
- Chinees laagland
- Noordchinees bergland
- Zuidchinees bergland
Naast dit kerngebied bestaat het huidige China uit een aantal andere gebieden, welke zich kenmerken door een eigen geschiedenis en vaak ook door verschillen in taal en cultuur met de rest van China:
Tibet was voor de Qing-dynasty(1644-1912)en tijdens de burgeroorlog een onafhankelijk koninkrijk, terwijl Taiwan zich in 1949 de facto afscheidde van de rest van China. Mantsjoerije kende een pre-oorlogse Japanse bezetting dan de rest van China en Hongkong en Macau zijn een eeuw lang(18de - 19de eeuw) door Europeanen gekoloniseerd. Tenslotte hebben de oorspronkelijke bewoners van Sinkiang meer taalkundige en culturele verwantschap met de Kazachen dan de Chinezen; terwijl de historische en culturele verwantschap tussen het autonome Binnen-Mongolië en de onafhankelijke republiek Mongolië al uit de naam blijkt.
bewerk Bestuurlijke indeling
China is bestuurlijk ingedeeld in 27 Provincies van China en 7 regio's. Hoewel het centraal gezag vanuit Beijing in theorie strak is, genieten de provincies toch aanzienlijke autonomie in de wijze waarop ze de richlijnen van Beijing uitvoeren.
bewerk Uitvindingen
De Chinezen hebben onder meer het papier, de boekdrukkunst, het buskruit en het kompas uitgevonden[1].
Het buskruit werd al beschreven in de Wǔjīng zǒngyào 武經總要 in 1044, terwijl dit in Europa pas in 1285 vermeld werd. De eerste toepassingen waren in brandende projectielen: vliegend vuur (fēihuǒ 飛火). China kende al boekdrukkunst in de 9e eeuw. De Chinezen waren de eersten die bonsai uitvonden. In het Mandarijn heette dit penjing (盆景), later pensai (盆栽 pénzāi, wat de Japanners als bonsai uitspreken. De Chinezen vonden de vlieger en de lucifer uit. De Chinezen vervaardigen al porselein tijdens de Tang-dynastie van de 7e eeuw tot de 10e eeuw. De Chinezen vonden spaghetti uit. Marco Polo voerde dat vandaar naar Italië in.
bewerk Chinese cultuur
| Hoofdartikel: Chinese cultuur |
De term Chinese cultuur heeft betrekking op een veelheid aan tradities en religieuze gebruiken zoals deze in alle uithoeken van China gedurende de geschiedenis van China hebben bestaan en nog steeds bestaan. Het uitgestrekte land kent een grote verscheidenheid aan culturen en volkeren, zowel in het verleden als in het heden. De grootste etnische groep - met een grote onderlinge verscheidenheid - zijn de Han-Chinezen. China kent echter veel minderheidsvolken, waaronder Mongolen, Oeigoeren en Tibetanen.
bewerk Religie
In China hebben zich van oudsher de volgende religies en filosofieën ontwikkeld c.q. gevestigd:
- Voorouderverering
- Taoïsme
- Confucianisme
- Boeddhisme (vanuit India)
De traditionele Chinese godsdienst is in feite een mengeling van de hierboven genoemde tradities. Daarnaast kent China ook belijders van de islam en het christendom.
bewerk Taal
In China worden verschillende talen gesproken. De officiële taal in zowel de Volksrepubliek China als Taiwan is het Mandarijn. In en rond Hongkong dient het Kantonees als taal. In Sjanghai spreken de inwoners Sjanghainees.
bewerk Voetnoten
bewerk Zie ook
- China (Kagoshima), een Japanse gemeente
- China van A tot Z
- Hongkong van A tot Z
- Macau van A tot Z
- Taiwan van A tot Z
- Categorie:China: de ingang voor alle artikelen over China via het categorie systeem
- Wikipedia:Mededelingenbord voor aan China gerelateerde onderwerpen voor samenwerking bij het bewerken.
- Portaal:China
