Een voorzitter of voorzitster (ook wel preses, rector of president) is de leider van een organisatie zoals een vereniging, stichting, fractie of commissie.
De voorzitter leidt het dagelijks bestuur van de organisatie, dat over het algemeen tenminste bestaat uit een voorzitter, een secretaris en een penningmeester. Hij leidt ook andere vergaderingen, zoals plenaire vergaderingen.
De voorzitter hanteert vaak een voorzittershamer om de orde tijdens vergaderingen te bewaren. Een goede voorzitter gebruikt zijn hamer zelden. Vaak alleen om de vergadering officieel te openen of te sluiten. De hamer is dan ook van symbolische waarde, het uiterlijke kenmerk van het voorzitterschap.
Een ad hoc-leider van een vergadering wordt ook vaak voorzitter genoemd. Deze wordt dan vaak ter onderscheid van de algemene voorzitter wel eens technisch voorzitter of voorzitter van de vergadering genoemd.
Binnen studentenverenigingen draagt de voorzitter wel eens een voorzitterslint of preseslint. In sommige studentenverenigingen dragen de overige bestuursleden bestuurslinten (deze zijn wel vaak dunner en minder luxueus). In België is het woord senior een vaak gebruikt synoniem.
bewerk Verschillende namen
bewerk Preses en praeses
Preses, vaak nog in oude spelling als praeses geschreven, en uitgesproken als /preeses/, is overgenomen uit het Latijn en betekent letterlijk voorzitter. Deze benaming wordt vaak, maar niet uitsluitend, gebruikt binnen studentenverenigingen en studentenclubs. Bij studentenclubs wordt vaak de schrijfwijze praeses gebruikt, maar het Groene Boekje schrijft sinds 1995 preses. In Nederland wordt het ook gebruikt bij kerkelijke vergaderingen om de voorzitter aan te duiden.
bewerk Specifiekere namen
Een voorzitter heeft in verscheidene organisaties een specifiekere aanduiding:
- president bij een staat
- secretaris-generaal
- minister-president of premier bij de ministerraad
- commissaris van de Koningin bij een provincie in Nederland
- provinciegouverneur bij een provincie in België
- burgemeester bij een gemeente
- dijkgraaf of watergraaf bij een waterschap
- gezaghebber bij een eilandgebied
- decaan bij een universiteit (in Nederland), bij een faculteit van een universiteit (in België)
- rector of rectrix bij een middelbare of hoge school (in Nederland); bij een universiteit (in België)
- rector magnificus bij de academische senaat of college van decanen
- stafhouder of stafhoudster bij de orde der advocaten in België
- pretor bij de Nederlandse Hervormde Kerk
- proost bij een kapittel van kanunniken
- moderator bij een synode
- voorzittend bisschop bij de synode der Vrij-Katholieke Kerk