Współrzędne: 50°44'09" N 15°44'21" E
| Śnieżka | |
 Widok na Śnieżkę |
|
| Państwo |  Polska,  Czechy |
| Pasmo | Karkonosze, Sudety |
| Wysokość | 1603,15 m n.p.m. |
| Wybitność | 1202 m |
| Pierwsze wejście | w czasach prehistorycznych |
 |
|
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Śnieżka (czes. Sněžka, niem. Schneekoppe) - najwyższy szczyt w Karkonoszach (1603 m n.p.m.) i jednocześnie w całych Sudetach, a także najwyższy szczyt Republiki Czeskiej. Położona na granicy polsko-czeskiej, góruje nad Kotliną Jeleniogórską.
Należy do Korony Gór Polskich.
Śnieżka jest uznawana za najbardziej charakterystyczny szczyt Karkonoszy. Zbocza pokryte są gołoborzem. Na Śnieżce znajdują się polska restauracja i obserwatorium meteorologiczne, które już z daleka są widoczne jako charakterystyczne "spodki". Na szczycie znajduje się również kaplica św. Wawrzyńca, a po czeskiej stronie (słupek graniczny stoi dokładnie na szczycie Śnieżki), stacja wyciągu z miasta Pec pod Sněžkou oraz kiosk czeskiej poczty, gdzie prócz zakupu pocztówek można napić się herbaty i kupić słodycze. Na początku 2005 roku rozebrano czeskie schronisko, które od wielu lat było wyłączone z eksploatacji.
Nazwa Śnieżka (szczyt) pochodzi z XIX wieku a wzięła się od przymiotnika śnieżna-czyli pokryta śniegiem.
Spis treści |
edytuj Budowa geologiczna Śnieżki
Śnieżka zbudowana jest z bardzo odpornych na wietrzenie hornfelsów - skał metamorficznych, powstałych w wyniku przeobrażenia łupków w wyniku oddziaływania intrudującej magmy granitowej w okresie karbońskim. Dzięki większej odporności na erozję budujących szczyt hornfelsów od skał otaczających, selektywna erozja doprowadziła w kenozoiku do powstania Śnieżki jako twardzielca wznoszącego się 200 metrów nad penepleną. Po wypiętrzeniu się Karkonoszy, niewysokie wzgórze stało się najwyższym szczytem nowo powstałego pasma górskiego. Zbocza Śnieżki pokrywa gołoborze, powstałe w czasie zlodowcenia w plejstocenie. W tym samym czasie powstały kotły polodowcowe, podcinające ją od północnego zachodu i południowego zachodu.
Wystający 200 metrów ponad Równię Pod Śnieżką szczyt jest miejscem, z którego można podziwiać wspaniałe panoramy. Widoczność przy sprzyjających warunkach przekracza 200 km. Góra jest miejscem pielgrzymek turystów nie tylko z Polski. Tłumnie odwiedzana w lecie, w okresie zimowym często świeci pustkami ze względu na warunki atmosferyczne, które utrudniają jej zdobycie.
Przez Śnieżkę przebiega Droga Przyjaźni Polsko-Czeskiej (dawniej: Polsko-Czechosłowackiej).
edytuj Historia ruchu turystycznego na Śnieżkę
Śnieżka była jedną z pierwszych gór europejskich, licznie odwiedzaną przez turystów. Wiązało się to głównie ze względnie niewielkimi trudnościami technicznymi wejścia na szczyt oraz z faktem, że już od XVI wieku liczni kuracjusze przybywali do pobliskich Cieplic Zdroju i dobrze widoczna Śnieżka, dominująca wizualnie nad całymi Karkonoszami była dla nich istotną atrakcją. Ważnym czynnikiem były też liczne, jak na owe czasy, duże budy pasterskie i dobra sieć szlaków prowadzących pod sam wierzchołek, co wiązało się z dość znacznym zaludnieniem przedgórza Karkonoszy i powszechnością wypasu w samych górach. Poza tym w 1563 – 1566 dokonano pierwszego pomiaru wysokości Śnieżki. Choć otrzymany wynik 5500 metrów był z gruntu błędny, to dał podstawę do utrzymywania przez długi czas, że jest to jedna z najwyższych gór Europy.
Jedno z pierwszych potwierdzonych grupowych wejść na Śnieżkę miało miejsce 7 sierpnia 1577, gdy znalazła się tam grupa 12 mieszczan z Trutnova. W 1677 weszli na szczyt pierwsi polscy turyści Michał Kazimierz Radziwiłł i Teodor Billewicz. Ten ostatni pozostawił opis tej wycieczki. Kiedy 10 sierpnia 1681 na szczycie Śnieżki opat cystersów z Krzeszowa poświęcił, budowaną od 1665 z bloków miejscowych skał, kaplicę p.w. jednego z bardziej czczonych wówczas świętych - św. Wawrzyńca to do walorów turystycznych szczytu doszły też walory pielgrzymkowe. Przez pierwsze 100 lat po zbudowaniu kaplice odbywały się w niej msze 5 razy w sezonie letnim, a na najbardziej uroczystą z nich 10 sierpnia, przybywało około 200 pielgrzymów. Oprócz tego kaplica służyła schronieniem w razie częstej na Śnieżce niepogody. Dlatego już w 1696 wyłożono w kaplicy księgę wpisów dla turystów i pielgrzymów. Tegoż roku górę zdobyła pierwsza kobieta, Maria Adlerin, która zresztą po ośmiu dniach od wejścia na górę odbyła udany poród. W ostatnich latach XVII wieku na Śnieżkę wchodził kilkakrotnie pierwszy naukowiec badający jej przyrodę i historię górnictwa, Georg Anton Volkmann, autor Silesia subterranea z 1720.
Choć wielu wędrowców skarżyło się w księdze na duże trudności wędrówki, to w istocie wspinaczka nie była zbyt ciężka, skoro w roku 1715 szczyt zdobył starzec 83 letni. Już w XVIII wieku na górę wchodzili turyści z odległych krańców Europy: w 1792 pierwszy Rosjanin, w 1795 pierwszy Hiszpan, a w 1800 Amerykanin John Quincy Adams, przyszły prezydent USA, który Śnieżce poświęcił nie tylko relację, ale i wiersz opublikowane w 1804 (w następnych latach wydane też po francusku i niemiecku). W drugiej połowie XVIII wieku osłabł ruch pielgrzymkowy i większość wejść miała charakter turystyczny. O skali tego ruchu mówi fakt, że w sezonie (17 V - 27 IX) z 1786 w księdze na szczycie zapisało się 230 osób, w 1801 - 551 turystów, a w 1828 - 808 odwiedzających. Wobec szybkiego wzrostu ruchu turystycznego i spadku ilości pielgrzymów w 1824 kaplicę przekształcono na schronisko turystyczne.
edytuj Bibliografia
- Jacek Kolbuszewski, Z dziejów Śnieżki w Karkonoszach. Wydawnictwo PTTK Kraj, 1990.
edytuj Zobacz też
edytuj Linki zewnętrzne
- Galeria zdjęć
- 360° panorama
- Strona o Śnieżce oraz Obserwatorium Meteorologicznym na Śnieżce, wraz z galerią zdjęć i panoram
- Strona o Śnieżce i galeria zdjęć
- O obserwatorium
- Śnieżka - góra symbol - artykuł o Śnieżce w serwisie geozeta.pl
Czarna Kopa • Czeskie Kamienie • Czoło • Kamiennik • Łabski Szczyt • Łysocina • Mały Szyszak • Mumlawski Wierch • Przedział • Ptasiak • Ptasi Kamień • Skalny Stół • Smogornia • Sokolnik • Sucha Góra • Suszyca • Szrenica • Śląskie Kamienie • Śmielec • Śnieżka • Tępy Szczyt • Turek • Wielki Szyszak • Wołowa Góra