| Adam Kazimierz Czartoryski | |
 Adam Kazimierz Czartoryski |
|
 Pogoń Litewska |
|
| Data urodzenia | 1 grudnia 1734 |
| Miejsce urodzenia | Gdańsk |
| Data śmierci | 19 marca 1823 |
| Miejsce śmierci | Sieniawa |
| Rodzina | Czartoryscy |
| Rodzice | August Aleksander Czartoryski Maria Zofia Sieniawska |
| Małżeństwo | Izabela Fleming |
| Dzieci | Teresa Czartoryska, Maria Anna Czartoryska, Adam Jerzy Czartoryski, Konstanty Adam Czartoryski, Gabriela Czartoryska, Zofia Czartoryska. |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Adam Kazimierz Joachim Ambroży Marek Czartoryski książę herbu Pogoń Litewska (ur. 1 grudnia 1734 w Gdańsku, zm. 19 marca 1823 w Sieniawie), polityk, pisarz, krytyk literacki i teatralny., przywódca Stronnictwa Patriotycznego.
Był synem Augusta Aleksandra i Marii Zofii Sieniawskiej, jego żoną była Izabela z domu Flemming, z którą miał 6 dzieci, w tym Adama Jerzego i Konstantego Adama.
Generał ziem podolskich, jeden z głównych przeciwników króla Stanisława Augusta Poniatowskiego wśród magnaterii, przedstawiciel obozu reform. W 1764 został marszałkiem, zwołanego pod węzłem konfederacji Sejmu konwokacyjnego.
W 1768 Adam Kazimierz Czartoryski został mianowany komendantem Szkoły Rycerskiej, został później członkiem Komisji Edukacji Narodowej. Z Gdańskiem związany jako jeden z fundatorów obserwatorium astronomicznego na Biskupiej Górce założonego przez Nataniela M. Wolfa.
W latach 1788-1792 był posłem na Sejm Czteroletni (Sejm Wielki). W 1791 był jednym z założycieli Zgromadzenia Przyjaciół Konstytucji Rządowej. Był członkiem polskiej loży masońskiej Trzech Braci. 28 czerwca 1812 został marszałkiem Konfederacji Generalnej Królestwa Polskiego. Odznaczony Orderem Orła Białego, Świętego Stanisława i carskim orderem Świętej Anny. Właściciel ordynacji międzyrzeckiej. Administratorem majątków księcia Kazimierza Czartoryskiego był Jan Kanty Brandys.
Autor utworów dramatycznych, np. Panna na wydaniu (1771), które są nie tyle przekładami czy parafrazami dzieł zagranicznych, co przeniesieniem w polskie realia schematów fabularnych postulowanych przez obce, zwłaszcza angielskie autorytety.
edytuj Bibliografia
| Poprzednik Adam Małachowski |
 |
Marszałek Sejmu I Rzeczypospolitej 1764 |
|
Następca Józef Sosnowski |
Adam Kazimierz Czartoryski • Jan Klemens Gołaszewski • Kajetan Koźmian • Aleksander Linowski • Antoni Jan Ostrowski • Karol Skórkowski • Fryderyk Skórzewski • Franciszek Wężyk • Stanisław Kostka Zamoyski
Jan z Tarnowa • Spytek I Jarosławski • Rafał Jarosławski z Przeworska • Spytek III Jarosławski • Anna Jarosławska • Stanisław Odrowąż • Zofia ze Sprowy Odrowąż • Jan Amor Tarnowski • Jan Krzysztof Tarnowski • Jan Kostka • Anna Ostrogska • Aleksander Ostrogski • Anna Alojza Chodkiewicz • Jan Karol Chodkiewicz • Aleksander Michał Lubomirski • Konstanty Jacek Lubomirski • Hieronim Augustyn Lubomirski • Katarzyna Zamoyska • Jan Sobiepan Zamoyski • Maria Kazimiera d'Arquien • Jan III Sobieski • Kazimierz Czartoryski • August Aleksander Czartoryski • Adam Kazimierz Czartoryski • Adam Jerzy Czartoryski • Gustaw Adolf Weiss • Karol Bartoszewski • Ferdynand Pawlikowski • Adolf Dietzius • Stanisław Sierankiewicz • Stanisław Kostner • Jan Szram • Julian Majlich • Kazimierz Gottfried • Wacław Nartowski • Stanisław Chudzik • Tadeusz Głowaty • Jan Słota • Janusz Ważny • Romuald Ostrowski • Kazimierz Ziobro • Stanisław Hajnus • Jerzy Matusz • Jan Kazimierz Gilowski • Janusz Andrzej Dąbrowski • Andrzej Wyczawski