 |
Zasugerowano, aby ten artykuł zintegrować z artykułem Lista form rządów. (dyskusja) |
Ustrój polityczny - ogólna nazwa dla dowolnej formy sprawowania władzy publicznej; zespół zasad dotyczących władzy publicznej w państwie, a także metod jej wykonywania. Zasady te określają przedmiot władzy państwowej, wytyczają zakres i główne kierunki aktywności państwa, oraz podstawowe prawa, wolności i obowiązki obywateli, precyzują formy i metody ich udziału w realizacji władzy państwowej. Ustrój polityczny może się opierać na zasadach określonych w dokumentach prawnych lub na tradycji. Współcześnie najczęściej określony jest konstytucyjnie.
Każdy ustrój polityczny oparty jest na specyficznej ideologii i tradycji historycznej. Na tej podstawie funkcjonują mechanizmy zdobywania oraz sprawowania władzy, system gospodarczy oraz prawny.
Ważniejsze formy ustrojowe wyróżniane w naukach politycznych - układ hierarchiczny:
- anarchia (bezrząd)
- autorytaryzm
- autokracja
- demokracja
- faszyzm
- federacja
- kapitalizm
- komunizm
- oligarchia
- państwo policyjne
- republika
- socjalizm
- teokracja
- totalitaryzm
- ochlokracja